ශ්‍රී ලංකාවේ තිරසාර කෘෂිකාර්මික ක්‍රමවේද

කෘෂිකර්මාන්තය ශ්‍රී ලංකාවේ ආර්ථිකයේ ප්‍රධාන අංශයක් වන අතර ආහාර සුරක්ෂිතතාව, රැකියා අවස්ථා සහ ග්‍රාමීය සංවර්ධනය සඳහා විශාල දායකත්වයක් සපයයි. කෙසේ වෙතත්, දේශගුණික විපර්යාස, පසෙහි සාරවත්භාවය අඩුවීම, ජල හිඟය සහ රසායනික පොහොර හා කෘමිනාශක අධික ලෙස භාවිත කිරීම වැනි ගැටලු හේතුවෙන් තිරසාර කෘෂිකර්මාන්තයේ වැදගත්කම වැඩි වී ඇත. තිරසාර කෘෂිකර්මාන්තය යනු වර්තමාන පරපුරේ ආහාර අවශ්‍යතා සපුරාලමින් අනාගත පරපුර සඳහා ස්වාභාවික සම්පත් ආරක්ෂා කර ගැනීමේ කෘෂිකාර්මික ක්‍රමවේදයකි. ශ්‍රී ලංකාවේ තිරසාර කෘෂිකර්මාන්තයේ ප්‍රධාන අංගයක් වන්නේ කාබනික ගොවිතැනයි. කාබනික ගොවිතැනේදී රසායනික පොහොර, වල්නාශක සහ කෘමිනාශක භාවිතය අවම කර ස්වාභාවික පොහොර, කොම්පෝස්ට් සහ හරිත පොහොර භාවිතා කරයි. මෙය පසෙහි සාරවත්භාවය වැඩි දියුණු කරන අතර පරිසර දූෂණය අවම කිරීමටද උපකාරී වේ. එමෙන්ම පාරිභෝගිකයන්ට සෞඛ්‍ය සම්පන්න ආහාර ලබා දීමටද මෙම ක්‍රමය දායක වේ. ජල සංරක්ෂණය තිරසාර කෘෂිකර්මාන්තයේ තවත් වැදගත් අංගයකි. ශ්‍රී ලංකාවට වසර දහස් ගණනක ඉතිහාසයක් ඇති වාරිමාර්ග පද්ධතියක් තිබේ. පුරාණ වැව් හා ඇළ මාර්ග අදටත් කෘෂිකර්මාන්තයට ජලය සපයයි. වර්තමානයේ බිංදු ජල සම්පාදන ක්‍රම (Drip Irrigation) සහ වැසි ජලය රැස් කිරීමේ ක්‍රම භාවිතා කිරීමෙන් ජලය අපතේ යාම අවම කර ගත හැකිය. මෙය වියළි කාලවලදී පවා ජල සම්පත් ආරක්ෂා කර ගැනීමට උපකාරී වේ. බෝග විවිධාංගීකරණය ද තිරසාර ගොවිතැනේ වැදගත් ක්‍රමවේදයකි. එක් බෝගයක් පමණක් වගා කිරීම වෙනුවට විවිධ බෝග වගා කිරීමෙන් පසෙහි ගුණාත්මකභාවය රැක ගැනීමට, කෘමි හානි අවම කිරීමට සහ ආදායම් අවදානම අඩු කිරීමට හැකියාව ලැබේ. ශ්‍රී ලංකාවේ බොහෝ ගොවීන් වී වගාව සමඟ එළවළු, පළතුරු, කුළුබඩු සහ පශු සම්පත් වගාවද සිදු කරති. සමෝධානික කෘමි පාලනය (Integrated Pest Management - IPM) පරිසර හිතකාමී කෘෂිකාර්මික ක්‍රමයක් ලෙස සැලකේ. මෙම ක්‍රමයේදී කෘමි පාලනය සඳහා ස්වාභාවික සතුරන් භාවිතා කිරීම, බෝග මාරු වගාව සහ රෝග ප්‍රතිරෝධී බීජ වර්ග යොදා ගැනීම වැනි ක්‍රම අනුගමනය කරයි. එමඟින් රසායනික කෘමිනාශක භාවිතය අවම කර පරිසරයට වන හානිය අඩු කරයි. කෘෂි වනාන්තරකරණය (Agroforestry) ද ශ්‍රී ලංකාවේ ජනප්‍රිය වෙමින් පවතින තිරසාර කෘෂිකාර්මික ක්‍රමයකි. මෙම ක්‍රමයේදී ගස්, බෝග සහ සත්ත්ව පාලනය එකම භූමියක ඒකාබද්ධ කරයි. ගස් පස ඛාදනය වැළැක්වීමට, ජෛව විවිධත්වය වැඩි කිරීමට සහ කාබන් අවශෝෂණය කිරීමට උපකාරී වේ. එමෙන්ම පළතුරු, දැව සහ ඖෂධීය ශාක මඟින් අමතර ආදායමක්ද ලබා ගත හැකිය. දේශගුණික විපර්යාසවල බලපෑම් වැඩිවීමත් සමඟ දේශගුණ හිතකාමී කෘෂිකර්මාන්තය (Climate-Smart Agriculture) වඩාත් වැදගත් වී ඇත. දේශගුණයට ඔරොත්තු දෙන බීජ වර්ග භාවිතා කිරීම, වගා කාලසටහන් වෙනස් කිරීම සහ කාලගුණ අනාවැකි භාවිතා කිරීම මඟින් ගොවීන්ට අවදානම් අවම කර ගැනීමට හැකියාව ලැබේ. ශ්‍රී ලංකා රජය, පර්යේෂණ ආයතන සහ රාජ්‍ය නොවන සංවිධාන තිරසාර කෘෂිකර්මාන්තය ප්‍රවර්ධනය කිරීම සඳහා විවිධ වැඩසටහන් ක්‍රියාත්මක කරයි. ගොවීන් සඳහා පුහුණු වැඩසටහන්, දැනුවත් කිරීමේ වැඩසටහන් සහ නව තාක්ෂණික ක්‍රම හඳුන්වා දීම මඟින් මෙම ක්ෂේත්‍රයේ සංවර්ධනයට දායක වේ. කෙසේ වෙතත්, මූල්‍ය සම්පත් හිඟය, තාක්ෂණික දැනුම අඩු වීම සහ වෙළඳපොළ ගැටලු වැනි අභියෝග තවමත් පවතී. මෙම ගැටලු විසඳීම සඳහා රජය, පෞද්ගලික අංශය සහ ගොවීන් අතර සහයෝගීතාවය අත්‍යවශ්‍ය වේ. තිරසාර කෘෂිකර්මාන්තය ශ්‍රී ලංකාවේ ආහාර සුරක්ෂිතතාව, පාරිසරික සංරක්ෂණය සහ ග්‍රාමීය සංවර්ධනය සඳහා අත්‍යවශ්‍ය වේ. ස්වාභාවික සම්පත් ආරක්ෂා කරමින් සහ දේශගුණික අභියෝගවලට සාර්ථකව මුහුණ දෙමින් තිරසාර කෘෂිකාර්මික ක්‍රමවේද අනුගමනය කිරීමෙන් ශ්‍රී ලංකාවට හරිත හා සෞභාග්‍යමත් අනාගතයක් ගොඩනඟා ගත හැකිය.